Αμαξίδιο και σκάλες στο σπίτι: πώς δουλεύει η πλατφόρμα

Για μια οικογένεια που ζει με χρήστη αναπηρικού αμαξιδίου, μια απλή σκάλα μέσα στο σπίτι ή στην είσοδο μπορεί να γίνει καθημερινό εμπόδιο. Το ερώτημα δεν είναι μόνο πώς θα ανέβει ο χρήστης, αλλά πώς θα το κάνει με ασφάλεια, με αξιοπρέπεια και χωρίς να εξαρτάται κάθε φορά από άλλους. Σε αυτό τον οδηγό εξηγούμε τι σημαίνει μετακίνηση χωρίς μετεπιβίβαση, τι λένε οι ελληνικές οδηγίες προσβασιμότητας για πλάτη και χώρους ελιγμών και πότε η πλατφόρμα ταιριάζει καλύτερα από ένα κάθισμα σκάλας.

Τι σημαίνει «χωρίς μετεπιβίβαση»

Μετεπιβίβαση είναι η μετακίνηση του χρήστη από το αμαξίδιο σε άλλο κάθισμα. Για κάποιους ανθρώπους είναι μια απλή κίνηση. Για άλλους, όμως, απαιτεί βοήθεια από δεύτερο άτομο, κουράζει, ή απλώς δεν είναι εφικτή. Επιπλέον, μετά την άνοδο, κάποιος πρέπει να μεταφέρει και το ίδιο το αμαξίδιο στον επάνω όροφο, κάτι δύσκολο ειδικά με βαριά ηλεκτροκίνητα μοντέλα.

Το αναβατόριο με πλατφόρμα λύνει αυτό το πρόβλημα με έναν απλό τρόπο: ο χρήστης μπαίνει με το αμαξίδιό του πάνω στην πλατφόρμα, η οποία κινείται πάνω σε ράγα κατά μήκος της σκάλας, και φτάνει στο επόμενο επίπεδο παραμένοντας καθισμένος στο δικό του κάθισμα. Δεν χρειάζεται να σηκωθεί, να στηριχθεί ή να περιμένει να του ανεβάσουν το αμαξίδιο.

Η λογική της «προσβάσιμης αλυσίδας»

Οι Τεχνικές Προδιαγραφές Μελέτης Προσβασιμότητας του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, που θεσπίστηκαν με το ΦΕΚ Β’ 5045/01.11.2021, έχουν ως βασική αρχή τη δημιουργία «προσβάσιμης αλυσίδας». Αυτό σημαίνει συνεχόμενη μετακίνηση στον χώρο, χωρίς ασυνέχειες και εμπόδια. Η ιδέα αυτή είναι πολύ χρήσιμη και για ένα σπίτι: δεν αρκεί να λυθεί μόνο η σκάλα, αν η πόρτα πριν από αυτή είναι στενή ή αν στο πλατύσκαλο δεν υπάρχει χώρος για να στρίψει το αμαξίδιο.

Στις ίδιες προδιαγραφές, η κατακόρυφη κυκλοφορία στα κτίρια αναφέρεται ρητά ως προσβάσιμος ανελκυστήρας ή αναβατόριο. Οι προδιαγραφές λαμβάνουν υπόψη τις Οδηγίες Σχεδιασμού «Σχεδιάζοντας για όλους», τη σχετική νομοθεσία και το διεθνές πρότυπο ISO 21542-2011 για την προσβασιμότητα του δομημένου περιβάλλοντος.

Διαστάσεις και ελεύθεροι χώροι που αξίζει να γνωρίζετε

Οι προδιαγραφές αφορούν κυρίως κτίρια και κοινόχρηστους χώρους, αλλά δίνουν ένα χρήσιμο μέτρο σύγκρισης και για την κατοικία. Ενδεικτικά:

• Είσοδος: προσβάσιμη είσοδος με πλάτος μεγαλύτερο από 0,90 μ.
• Διαδρομή προς τον ανελκυστήρα: ελάχιστο αποδεκτό πλάτος 0,90 μ., με ταυτόχρονη πρόβλεψη χώρων ελιγμών του αμαξιδίου.
• Διάδρομοι κυκλοφορίας: σε κτίρια που χρησιμοποιούνται από το κοινό, πλάτος τουλάχιστον 1,30 μ. με χειρολισθήρες, σύμφωνα με ανάλυση του michanikos.gr.
• Υπαίθριες διαδρομές: ελάχιστο πλάτος χωρίς εμπόδια 1,50 μ. στον δημόσιο χώρο.

Στην πράξη, πριν από την επιλογή εξοπλισμού, ελέγξτε το πλάτος της σκάλας, τον ελεύθερο χώρο στην αφετηρία και στον προορισμό, όπου ο χρήστης θα μπαίνει και θα βγαίνει από την πλατφόρμα, και τις πόρτες που βρίσκονται κοντά. Οι αριθμοί αυτοί δεν αντικαθιστούν τη μέτρηση στον χώρο, βοηθούν όμως να καταλάβετε τι θα ρωτήσει ο μηχανικός.

Πώς λειτουργεί στην πράξη ένα αναβατόριο πλατφόρμας

Ένα αναβατόριο πλατφόρμας τοποθετείται σε ευθύγραμμες ή τεθλασμένες σκάλες, εσωτερικού ή εξωτερικού χώρου. Στις ίσιες σκάλες χρησιμοποιείται τυποποιημένη ράγα, ενώ σε σκάλες με στροφή ή πλατύσκαλο η ράγα κατασκευάζεται κατά παραγγελία. Για εισόδους κτιρίων και σκάλες κήπου υπάρχουν εκδόσεις με αντιδιαβρωτική προστασία.

Ένα σημαντικό στοιχείο για το σπίτι είναι η αναδίπλωση: όταν δεν χρησιμοποιείται, η πλατφόρμα διπλώνει κατακόρυφα προς τον τοίχο και η σκάλα μένει ελεύθερη για τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας. Για ηλεκτροκίνητα αμαξίδια, που είναι σημαντικά βαρύτερα, υπάρχουν μοντέλα αυξημένης αντοχής φορτίου, οπότε αξίζει να δηλώσετε από την αρχή τον τύπο του αμαξιδίου.

Πλατφόρμα ή κάθισμα σκάλας;

Η επιλογή δεν είναι θέμα προϋπολογισμού, αλλά κινητικότητας. Αν ο χρήστης μπορεί να καθίσει και να σηκωθεί μόνος του, ένας ανελκυστήρας με κάθισμα συνήθως αρκεί και είναι η απλούστερη λύση. Αν όχι, ή αν η μετεπιβίβαση τον εκθέτει σε κίνδυνο πτώσης, χρειάζεται πλατφόρμα. Όπου δεν υπάρχει σκάλα κατάλληλης γεωμετρίας, όπως σε υπερυψωμένα ισόγεια, εξετάζεται κάθετο αναβατόριο. Μια συνολική εικόνα των επιλογών για ανελκυστήρα ΑμεΑ βοηθά την οικογένεια να συζητήσει με τον μηχανικό με σωστές ερωτήσεις.

Σκεφτείτε επίσης το μέλλον: μια πάθηση που σήμερα επιτρέπει τη μετεπιβίβαση μπορεί αργότερα να μην την επιτρέπει. Συζητήστε το με τους θεράποντες επαγγελματίες υγείας πριν αποφασίσετε.

Τα βήματα πριν από την εγκατάσταση

• Επιτόπια μέτρηση: η κατάλληλη λύση και το κόστος της προκύπτουν μόνο μετά από μέτρηση και μελέτη εφαρμογής από μηχανικό.
• Στοιχεία του χρήστη: διαστάσεις και βάρος του αμαξιδίου, αν είναι χειροκίνητο ή ηλεκτροκίνητο.
• Χρήση από όλη την οικογένεια: πόσο συχνά θα χρειάζεται η σκάλα ελεύθερη και πού θα σταθμεύει η πλατφόρμα.
• Service: ρωτήστε για τη συντήρηση και την τεχνική υποστήριξη μετά την παράδοση.
• Επιδότηση: ενημερωθείτε αν υπάρχει διαθέσιμο πρόγραμμα επιδότησης για την περίπτωσή σας.

Η σκάλα δεν χρειάζεται να χωρίζει το σπίτι σε επίπεδα που ο χρήστης αμαξιδίου δεν μπορεί να φτάσει. Με σωστή μέτρηση, ρεαλιστική εκτίμηση της κινητικότητας και σεβασμό στη λογική της προσβάσιμης αλυσίδας, η οικογένεια μπορεί να καταλήξει σε λύση που δίνει ανεξαρτησία σήμερα και αντέχει στον χρόνο.

Πηγές

• michanikos.gr, Εξασφάλιση προσβασιμότητας των ατόμων με κινητικές δυσκολίες στα κτίρια – Αρθρογραφία – Michanikos.gr. https://www.michanikos.gr/index/articles/%CE%B1%CF%81%CE%B8%CF%81%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%B1%CF%86%CE%AF%CE%B1/%CE%B5%CE%BE%CE%B1%CF%83%CF%86%CE%AC%CE%BB%CE%B9%CF%83%CE%B7-%CF%80%CF%81%CE%BF%CF%83%CE%B2%CE%B1%CF%83%CE%B9%CE%BC%CF%8C%CF%84%CE%B7%CF%84%CE%B1%CF%82-%CF%84%CF%89%CE%BD-%CE%B1%CF%84%CF%8C%CE%BC%CF%89%CE%BD-%CE%BC%CE%B5-%CE%BA%CE%B9%CE%BD%CE%B7%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AD%CF%82-%CE%B4%CF%85%CF%83%CE%BA%CE%BF%CE%BB%CE%AF%CE%B5%CF%82-%CF%83%CF%84%CE%B1-%CE%BA%CF%84%CE%AF%CF%81%CE%B9%CE%B1-r8281/
• money-tourism.gr, ΥΠΕΝ: Τεχνικές Προδιαγραφές Μελέτης Προσβασιμότητας για κτίρια και υπαίθριους κοινόχρηστους χώρους – ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ money-tourism.gr. https://money-tourism.gr/ypen-technikes-prodiagrafes-meletis-prosvasimotitas-ktiria-ypaithrioys-koinochristoys-choroys/

Σχετικοί οδηγοί

Laminating Short-Run Print: Film, Heat and Curl ExplainedLamination is often the last step before a print job leaves the building, and it is...Μικρό κλουβάκι ή μεσαίο βαν; Πώς διαλέγετε μέγεθοςΟ υδραυλικός που κουβαλά εργαλεία και λίγα ανταλλακτικά, ο ανθοπώλης που κάνει παραδόσεις στο κέντρο και...Σκίαση σε γραφεία και καταστήματα: μεμβράνες, τέντες ή ρολά;Σε ένα γραφείο με μεγάλα τζάμια ή σε μια βιτρίνα που βλέπει δυτικά, ο ήλιος δεν...