Πώς η σκίαση κρατά το σπίτι δροσερό το καλοκαίρι

Τους καλοκαιρινούς μήνες το σπίτι ζεσταίνεται κυρίως από τα τζάμια. Ο ήλιος που πέφτει πάνω σε μπαλκονόπορτες και παράθυρα περνά μέσα, μετατρέπεται σε θερμότητα και ο κλιματισμός καλείται να τη βγάλει ξανά έξω. Η σκίαση δεν είναι μόνο θέμα αισθητικής ή άνεσης στο μπαλκόνι – είναι από τους πιο απλούς τρόπους να μείνει ο χώρος πιο δροσερός πριν καν ανοίξει το κλιματιστικό.

Γιατί τα τζάμια είναι το αδύναμο σημείο

Σύμφωνα με το Υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ, την περίοδο που χρειάζεται ψύξη περίπου το 76% του ηλιακού φωτός που πέφτει σε ένα συνηθισμένο διπλό τζάμι περνά μέσα και γίνεται θερμότητα. Ο αυστραλιανός κρατικός οδηγός Your Home σημειώνει ότι το ακάλυπτο τζάμι είναι συχνά η μεγαλύτερη πηγή θερμότητας που μπαίνει σε ένα σπίτι και ότι η σκίαση του γυαλιού είναι ο καλύτερος τρόπος να περιοριστεί. Ο ίδιος οδηγός αναφέρει ότι ο άμεσος ήλιος μπορεί να δώσει σε κάθε τετραγωνικό μέτρο επιφάνειας θερμότητα όση μια ηλεκτρική θερμάστρα με μία αντίσταση, ενώ η σωστή σκίαση μπορεί να μπλοκάρει έως και το 90% αυτής της θερμότητας.

Με άλλα λόγια, κάθε ακτίνα που σταματά πριν φτάσει στο τζάμι είναι θερμότητα που δεν χρειάζεται να αφαιρέσει ο κλιματισμός.

Εξωτερική σκίαση: ο ήλιος σταματά πριν το τζάμι

Η εξωτερική σκίαση δουλεύει στο σημείο που μετράει περισσότερο, έξω από το κούφωμα. Το Υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ χαρακτηρίζει τα εξωτερικά ρολά και παντζούρια ως τα πιο αποτελεσματικά στη μείωση της ηλιακής θερμότητας και δίνει συγκεκριμένα νούμερα για τις τέντες: μπορούν να μειώσουν την ηλιακή θερμότητα το καλοκαίρι έως 65% σε παράθυρα με νότιο προσανατολισμό και έως 77% σε παράθυρα με δυτικό.

Από τον ίδιο οδηγό κρατάμε και τρία πρακτικά σημεία:

• Μια τέντα σε ανοιχτό χρώμα αντανακλά περισσότερο ηλιακό φως.
• Χρειάζεται αερισμός, ώστε ο ζεστός αέρας να μην εγκλωβίζεται γύρω από το παράθυρο.
• Η τέντα που εξοικονομεί ενέργεια το καλοκαίρι μπορεί να αυξήσει την ενέργεια για θέρμανση τον χειμώνα, γι’ αυτό τα συστήματα που μαζεύονται ή ανοίγουν ανάλογα με την εποχή έχουν πλεονέκτημα.

Ανατολή και δύση θέλουν άλλη λύση

Ο μεσημεριανός ήλιος είναι ψηλά και μια οριζόντια τέντα ή μια πέργκολα τον κόβει εύκολα. Ο πρωινός και ο απογευματινός ήλιος όμως έρχεται χαμηλά και μπαίνει κάτω από τις οριζόντιες κατασκευές. Ο οδηγός Your Home σημειώνει ότι ο ήλιος από ανατολή και δύση σκιάζεται πιο δύσκολα και ότι για αυτούς τους προσανατολισμούς η ρυθμιζόμενη κάθετη σκίαση, όπως τα εξωτερικά ρολά, είναι η καλύτερη λύση. Οι κάθετες κατασκευές επιτρέπουν φως, θέα και αερισμό, ενώ κρατούν έξω τον ήλιο.

Σε ένα δυτικό μπαλκόνι, λοιπόν, η κάθετη σκίαση ή μια τέντα που κατεβαίνει χαμηλά κάνει συνήθως περισσότερη δουλειά το απόγευμα από μια σταθερή οριζόντια κατασκευή.

Ποιο σύστημα ταιριάζει σε ποιον χώρο

Δεν υπάρχει μία λύση για όλο το σπίτι. Η επιλογή εξαρτάται από τον προσανατολισμό, το μέγεθος του ανοίγματος και το πώς χρησιμοποιείται ο χώρος. Μια γενική εικόνα:

• Τέντα σε μπαλκόνι ή βεράντα: σκιάζει το άνοιγμα και τον χώρο μπροστά του, και μαζεύεται όταν δεν χρειάζεται ή τον χειμώνα.
• Πέργκολα σε ταράτσα, αυλή ή μεγάλη βεράντα: δημιουργεί μόνιμο σκιερό χώρο για καθιστικό ή φαγητό, χρήσιμη όταν ο ήλιος είναι ψηλά.
• Κάθετη σκίαση: για ανατολικά και δυτικά ανοίγματα, όπου ο ήλιος έρχεται χαμηλά, και για ιδιωτικότητα στο μπαλκόνι.
• Εσωτερικά ρολά και περσίδες: για τον έλεγχο του φωτός και της θάμβωσης μέσα στο δωμάτιο και ως συμπλήρωμα της εξωτερικής σκίασης.

Όταν σχεδιάζετε τη σκίαση ενός σπιτιού, αξίζει να δείτε τα συστήματα σκίασης εξωτερικού και εσωτερικού χώρου ως ένα σύνολο, ώστε κάθε πλευρά του σπιτιού να έχει τη λύση που ταιριάζει στον ήλιο που δέχεται.

Η εσωτερική σκίαση και η καθημερινή χρήση

Τα εσωτερικά ρολά, οι περσίδες και οι κουρτίνες βοηθούν, ιδίως όταν τα χρησιμοποιούμε σωστά. Το Υπουργείο Ενέργειας των ΗΠΑ προτείνει τα καλύμματα των παραθύρων να μένουν κλειστά το καλοκαίρι, ώστε να μειώνεται η θερμότητα που μπαίνει. Αναφέρει επίσης μια μελέτη του, σύμφωνα με την οποία το 75% των καλυμμάτων παραθύρων στα σπίτια μένει στην ίδια θέση κάθε μέρα. Με απλά λόγια, πολλοί έχουν σκίαση αλλά δεν την αξιοποιούν.

Μια απλή ρουτίνα κάνει διαφορά: κλείσιμο της σκίασης στις πλευρές που χτυπά ο ήλιος τις ώρες αιχμής και άνοιγμα όταν περάσει, για φως και αερισμό. Τα μοτέρ και οι αυτοματισμοί διευκολύνουν αυτή τη ρουτίνα, ειδικά σε μεγάλα ανοίγματα.

Φύτευση και ανοιχτά χρώματα ως βοήθεια

Η σκίαση δεν γίνεται μόνο με υφάσματα και αλουμίνιο. Ο οδηγός Your Home προτείνει φυλλοβόλα αναρριχητικά ή δέντρα, που σκιάζουν το καλοκαίρι όταν έχουν φύλλα και αφήνουν τον ήλιο να περάσει τον χειμώνα όταν είναι γυμνά. Σημειώνει επίσης ότι η σκίαση σκουρόχρωμων ή αμόνωτων τοίχων μειώνει το θερμικό φορτίο του κτιρίου. Μια πέργκολα με αναρριχητικό ή μερικές μεγάλες γλάστρες στο μπαλκόνι μπορούν να συμπληρώσουν τη βασική σκίαση.

Συμπέρασμα

Η σκίαση κρατά τη θερμότητα έξω από το σπίτι αντί να την αφαιρεί εκ των υστέρων. Η εξωτερική λύση σταματά τον ήλιο πριν το τζάμι, η κάθετη καλύπτει τον χαμηλό ήλιο της ανατολής και της δύσης, και η εσωτερική ολοκληρώνει τον έλεγχο του φωτός. Με σωστό συνδυασμό και καθημερινή χρήση, το σπίτι μένει πιο δροσερό και ο κλιματισμός δουλεύει λιγότερο.

Πηγές

• U.S. Department of Energy, Energy Efficient Window Treatments. https://www.energy.gov/articles/energy-efficient-window-treatments
• Your Home (Australian Government), Shading. https://www.yourhome.gov.au/passive-design/shading

Σχετικοί οδηγοί

Πλακάκια μεγάλου φορμά στο δάπεδο: τι να προσέξετεΤα μεγάλα πλακάκια έχουν αλλάξει την εικόνα του δαπέδου στα σύγχρονα σπίτια. Λιγότεροι αρμοί, πιο ήρεμη...Οδηγός Διακόσμησης Εκδηλώσεων: Από Ανθοδέσμες Γάμου μέχρι Μπαλόνια για Παιδικά ΠάρτιΌταν ψάχνετε για ένα αξιόπιστο ανθοπωλείο κοντά μου, η επιλογή πρέπει να συνδυάζει ποιότητα, ποικιλία και...